WROCŁAWSKA KAMPANIA PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY - www.kampaniaprzemoc.pl

DOŚĆ MILCZENIA. Przemoc seksualna wobec kobiet i problem gwałtu w Polsce.


J. Piotrowska, A. Synakiewicz (red.)

Fundacja im. Heinricha Boella i Fundacja Feminoteka,
Warszawa 2011

"Gwałt jest najbardziej jaskrawym przykładem przemocy seksualnej." - pisze jedna z autorek "Dość milczenia", raportu na temat przemocy seksualnej w Polsce przygotowanego przez Fundację Feminoteka. Grupa kilkunastu specjalistów, na kartach książki, omawia zagadnienie gwałtu, definiuje czym on jest, opisuje działania instytucji pomocowych.

Już na wstępie, a potem wielokrotnie w różnych rozdziałach, autorki zaznaczają czym jest gwałt, podkreślają, że to nie tylko stosunek seksualny, ale także inne czynności seksualne. Nie sposób po lekturze tej pozycji nie rozumieć szerokości tego pojęcia.

Swój raport narratorki rozpoczynają od analizy zjawiska gwałtu w Polsce, zwracają uwagę na skalę problemu, podkreślają jak krzywdzące są stereotypy obecne zarówno w mediach, jak i w nauczaniu. Znaczną jego część poświęcają na opis działań rządu i organizacji pozarządowych, przedstawiają istniejące projekty i kampanie społeczne, przepisy i informatory, analizują polski system pomocy ofiarom gwałtu. Wyjaśniają, dlaczego takie działania powinny być prowadzone, szukają nowych, lepszych rozwiązań i podkreślają te już istniejące.

Jedną z największych zalet lektury jest opis przepisów kodeksu karnego, a także procedur zgłaszania przestępstwa. Inicjatorki raportu wyjaśniają konsekwencje psychologiczne gwałtu i rozprawiają się z najpopularniejszymi mitami na jego temat. Przedstawiają wypowiedzi zgwałconych kobiet, które ukazują ich proces radzenia sobie, szukania pomocy w różnego rodzaju instytucjach. Czytelnik po lekturze tej pozycji zdaje sobie sprawę z tego co czeka kobietę zgłaszającą gwałt, jest świadom potencjalnych trudności, ale otrzymuje również pomoc w postaci bazy konkretnych namiarów (strony internetowe i telefony) na instytucje, na których pomoc można liczyć.

Za najcenniejszy fragment raportu, który warto tu podkreślić, uznałam dekalog "nie-gwałciciela", czyli przykazania dla mężczyzny. W naszym społeczeństwie profilaktykę gwałtów bardzo często ogranicza się do kobiet, mówiąc im co robić, aby uniknąć gwałtu. Tu autorki przestawiły szereg zagranicznych kampanii społecznych, które zajmują się nie ofiarą, a jej potencjalnym oprawcą. Pozwala to mężczyznom zdać sobie sprawę z odpowiedzialności jaka na nich spoczywa w kwestii przeciwdziałania przemocy seksualnej wobec kobiet.

Raport pokazuje, że zgwałcone kobiety chcą mówić o swoich doświadczeniach, mają dość milczenia. Pozwólmy im więc mówić, posłuchajmy. Komu przede wszystkim polecam tę lekturę? Przede wszystkim osobom, które w swoim życiu zawodowym stykają się z sytuacjami gwałtów. Mężczyznom, w celu poszerzenia wiedzy na temat zagadnienia, które w ich gronie nie bywa często poruszane. Wszystkim, którzy chcą działać, rozwijać i ulepszać polski system pomocy.

http://www.feminoteka.pl/downloads/dosc_milczenia_raport2011.pdf

Autorka recenzji: Milena Kwasek